Hầu hết những người bị béo phì chỉ quan tâm đến một vấn đề duy nhất là mất cân đối về ngoại hình. Rất ít người quan tâm tới các nguy cơ tiềm ẩn bên trong của nó. Sau đây, chúng ta cùng nhau tìm hiểu về những hậu quả của béo phì đối với sức khỏe, tâm sinh lí và đời sống của con người. Qua đó, chúng ta có cách nhìn toàn diện hơn về bệnh béo phì để chủ động hơn trong cuộc sống, nhằm làm cho cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn.
Hậu quả đầu tiên và cũng là vấn đề khiến nhiều người quan tâm nhất, đó là về ngoại hình và tâm lý của những người mắc bệnh béo phì. Béo phì làm thay đổi vóc dáng bên ngoài, làm cho cơ thể mất đi sự cân đối vốn có của nó. Thống kê cho thấy 88% người thừa cân, béo phì đều nhận thấy rằng mình không hấp dẫn khi đối diện với người khác phái. Ngoài ra, người thừa cân, béo phì thường mất tự tin trong giao tiếp, ngại xuất hiện trước đám đông, thường có cảm giác tự ti, căng thẳng, kém linh hoạt trong cuộc sống hàng ngày… làm giảm sút hiệu quả trong công việc, khó tìm thấy hạnh phúc riêng, hạn chế sự cống hiến cho gia đình và xã hội, làm ảnh hưởng đến hạnh phúc của gia đình.
Ngoài ra, béo phì còn làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý nguy hiểm khác, tạo ra gánh nặng cho gia đình người bệnh cũng như gánh nặng cho xã hội. Theo các thống kê cho thấy, tỷ lệ mắc các bệnh nguy hiểm ở người béo phì cao hơn rất nhiều so với người bình thường, đặc biệt là các bệnh mạn tính không lây lan. Béo phì đã ra sức “cống hiến” 44% vào tỷ lệ người mắc bệnh đái tháo đường, 23% thiếu máu cơ tim, 7- 41% các trường hợp ung thư, làm tăng huyết và một só bệnh lý khác.
Cholesterol hay còn gọi là mỡ thừa trong máu, đặc biệt là cholesterol tỷ trọng thấp (LDL-C) cao gây xơ vữa lòng mạch máu, gây tăng huyết áp, tăng nguy cơ đột quỵ và nhồi máu cơ tim. Tại nước ta, tỷ lệ tử vong do bệnh tim mạch đang đứng đầu với khoảng 30%, trong đó có rất nhiều ca là biến chứng của bệnh béo phì.
Béo phì gây cản trở quá trình hô hấp, người bị bệnh béo phì thường bị rối loạn nhịp thở, thường ngáy và ngừng thở khi ngủ, cảm thấy khó thở khi vận động, cân nặng càng tăng thì rối loạn nhịp thở càng nhiều. Nguyên nhân là do phế quản, khí quản của người béo phì hẹp hơn so với người bình thường.
Béo phì còn làm mỡ bám vào các quai ruột gây táo bón, dễ sinh ra bệnh trĩ. Sự ứ đọng phân và các sản phẩm độc hại dễ gây ra bệnh viêm đại tràng co thắt và ung thư đại tràng. Mỡ ứ đọng trong gan gây ra bệnh gan nhiễm mỡ, xơ gan. Rối loạn chuyển hóa mỡ sinh ra sỏi túi mật.
Đái tháo đường type 2 có liên quan mật thiết với thừa cân béo phì, M1 macrophages và các Adipokines viêm như TNF- α, IL-6 trong gây đề kháng insulin là nguyên nhân trực tiếp gây ra đái tháo đường type 2 ở người béo phì.
Phụ nữ béo phì thường bị rối loạn kinh nguyệt, khó có thai, nguy cơ vô sinh cao. Nếu có thai nguy cơ đẻ khó, con dễ bị rối loạn chuyển hóa. Nam giới béo phì thường yếu sinh lý, nguy cơ vô sinh là điều tất yếu.
Người thừa cân, béo phì dễ bị thoái hóa khớp, do trọng lượng cơ thể gây áp lực quá lớn lên hệ xương khớp, từ đó làm tăng quá trình cốt hóa của xương, gây ra các bệnh lí về xương khớp. Khớp gối, cột sống là những khớp bị tổn thương sớm nhất. Người thừa cân béo phì cũng dễ mắc bệnh Gút hơn so với những người có thể trạng bình thường.
Một số nghiên cứu đã cho thấy sự liên quan giữa béo phì và một số bệnh lý ung thư như: ung thư vú, ung thư tử cung, ung thư đại tràng, ung thư tuyến tiền liệt. Đã có nhiều nhận định cho rằng: “Chỉ trong vòng 5 năm nữa, có thể béo phì sẽ thay vị trí của thuốc lá trở thành nguyên nhân hàng đầu gây nên bệnh ung thư”.
Trước những tác hại to lớn của thừa cân béo phì, Tổ chức Y tế thế giới, các chuyên gia y tế trên toàn cầu đều khuyến cáo mỗi người cần chủ động kiểm soát cân nặng thông qua duy trì lối sống lành mạnh, chế độ dinh dưỡng hợp lý, năng động, thực hành các phương pháp giảm cân khoa học để bảo vệ sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Hoàng Minh Trí

Trước tình trạng thừa cân béo phì đang bùng phát mạnh mẽ trên toàn thế giới, kéo theo nhiều hệ lụy đến sức khỏe và tuổi thọ của con người, thì việc đề ra một phương pháp giảm cân hiệu quả luôn là mối quan tâm hàng đầu của ngành y tế. Hiện nay, có rất nhiều phương pháp giảm cân khác nhau được đưa ra khiến cho nhiều người lúng túng, không biết phải lựa chọn phương pháp nào cho phù hợp và hiệu quả nhất. Vậy chúng ta hãy cùng nhau phân tích để chọn ra cách giảm cân hiệu quả, an toàn và phù hợp cho bản thân.
Trước hết, chúng ta phải tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến thừa cân là gì? Thừa cân là hậu quả của sự mất cân bằng giữa năng lượng nạp vào và năng lượng tiêu thụ. Ta có thể hiểu một cách đơn giản là phần năng lượng tiêu hao trong một ngày ít hơn so với phần năng lượng nạp vào trong ngày đó. Như vậy, phần năng lượng dư thừa sẽ tích lũy dưới dạng mỡ, từ đó làm của cân nặng của chúng ta tăng lên.
Như vậy, nếu muốn giảm cân thì chúng ta phải tạo được sự cân bằng giữa năng lượng nạp vào và năng lượng tiêu hao, có như thế thì lượng mỡ thừa trong cơ thể mới bị mất đi. Có hai phương pháp, đó chính là thiết lập chế độ ăn khoa học hoặc tăng cường tập thể dục. Vậy cách nào là phù hợp nhất trong việc giảm cân? Với nhu cầu năng lượng trung bình mỗi ngày ở nữ giới là 1.900 kcal, nam giới là 2.300 kcal, vậy phải tiêu hao năng lượng bao nhiêu để giảm cân hợp lý nhất?
Mỗi hình thức vận động và các bài tập thể dục khác nhau sẽ có mức tiêu hao năng lượng khác nhau. Ví dụ: Trung bình 1 giờ đi bộ sẽ tiêu hao 150-200 calo, chạy bộ với quãng đường 3km có thể đốt tới 200 calo, bơi lội với tốc độ trung bình trong vòng 50 phút sẽ đốt cháy 500 calo, đạp xe đều đặn liên tục 60 phút sẽ giúp bạn giảm khoảng 400 calo, uốn dẽo sẽ giúp chúng ta đốt cháy khoảng 700 calo mỗi giờ, yoga giúp tiêu hao 350 calo mỗi giờ và mang lại cảm giác thư thái dễ chịu, chơi bóng đá trong 1 giờ triệt tiêu khoảng 500 calo hoặc 700 calo nếu đẩy nhanh tốc độ một chút và phối hợp với các đồng đội, tập Aerobic sẽ tiêu thụ 500-800 calo trong 1 giờ và có rất nhiều bài tập giảm cân trong môn thể dục thẩm mỹ này.
Cơ thể con người sử dụng năng lượng vào 3 mục đích sau:
– Năng lượng tiêu hao cho sự chuyển hoá cơ bản (chiếm khoảng 60-80% năng lượng hao phí – năng lượng này chúng ta không thể kiểm soát được).
– Năng lượng dùng để phân giải thức ăn.
– Năng lượng dùng cho việc vận động (chiếm khoảng 10-30%).
Như vậy, ta có thể thấy trong việc giảm cân thì việc chỉ tập thể dục không phải là lựa chọn tốt nhất, bởi lẽ lượng calo tiêu hao trong vận động quá nhỏ không đáng kể. Trái lại, chúng ta càng vận động thì càng muốn ăn nhiều hơn. Việc tập thể dục chắc chắn sẽ làm chúng ta thấy đói, đói đến mức chúng ta nạp vào nhiều calo hơn cả lượng calo chúng ta vừa tiêu thụ.
Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng những người thành công trong giảm cân có một số điểm giống nhau:
– Họ bước lên cân ít nhất 1 lần mỗi tuần.
– Họ hạn chế lượng calo nạp vào cơ thể, tránh xa thức ăn giàu chất béo, tinh bột, đường và tính toán cẩn thận khẩu phần ăn của mình. Đồng thời họ cũng tập thể dục thường xuyên.
Các chuyên gia về giảm cân đều cho rằng điều quan trọng nhất là hạn chế lượng calo nạp vào cơ thể theo cách mà bạn thích để có thể duy trì được lâu dài, đồng thời tập trung vào chế độ ăn uống có lợi cho sức khỏe.
Nếu bạn chuẩn bị bắt đầu hành trình giảm cân, hãy tìm một chế độ ăn uống thích hợp. Tập thể dục mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, đồng thời góp phần giữ cho cân nặng của bạn không tăng thêm, do đó hãy kết hợp tập thể dục thường xuyên để đạt được kết quả tốt nhất.
Người viết: Hoàng Minh Trí